كانونی یه‌كه‌م 09, 2019

Lalish Media Network

صحيفة إلكترونية يومية تصدر باشراف الهيئة العليا لمركز لالش الثقافي والاجتماعي في دهوك - كوردستان العراق

نەخشێ ئه‌ردى به‌رى 300 ملیۆن سالان

نەخشێ ئه‌ردى به‌رى 300 ملیۆن سالان

نه‌وا

ماڵپەڕی La TerreDuFuturی زانستی فەرەنسی نەخشەی جیهانی پێش 300 ملیۆن ساڵ بڵاوكردووەتەوە كە چەندین شتی سەیروسەمەرەی تێدایە.
بەپێی ئەو نەخشە كە بەشێوەیەكی زانستی لەلایەن زانایانی و شارەزایان و تایبەتمەندانەوە كێشراوە، زەوی شێوەی یەك كیشوەری هەبووە كە ناوی لێنراوە “بانیجا” كە پێش 300 ملیۆن ساڵ یەك پارچە بووە، بەڵام پێش 175 ملیۆن ساڵ جیابووەتەوەو كیشوەرەكانی لێ‌ دروست بووە.
سەیروسەمەرەكانی نەخشەكە
-پرتوگال
بەپێی ئەو نەخشەیە دەوڵەتی پرتوگال دراوسێكی دورگەی جرینلاند بووە كە بە بەفر داپۆشراوەو سەر بە كیشوەری ئەمریكای باكور بووە.
– هندستان
هند لەنێوان “مەدغەشقەر” و كیشوەری باشور بووە
-توركیا
توركیا شوێنەكەی سەیرەو بەسەر زەریادا دەڕوانێت پێش ئەوەی ببێتە پردێك لەنێوان هەردوو كیشوەری ئەوروپا و ئاسیا.

پانجیا Pangaea
واتە (هەموو) هەروەها بە زمانی ئیغریقیەكان واتە (زەوی)
ئەم وشەیە بۆ یەكەمجار لەلایەن دامەزرێنەری بیردۆزی “پەلكێشبوونی كیشوەری” زانای ئەڵمانی “ئەلفرێد فاجنەر”ەوە بەكارهێنرا، ئەلفرێد لەنێوان ساڵانی 1906 بۆ 1930 دا 4 لێكۆڵینەوەی لەسەر دورگەی “گرینلاند” كردو بۆی دەركەوت كە كەنارە رۆژهەڵاتیەكانی كیشوەری ئەمریكای باشور و كەنارەكانی رۆژئاوای كیشوەری ئەفریقا پێشتر بەستوونی و بە بەفر داپۆشراو بوون و ئەوەش واتا بە یەكەوە بوون و تەواوكەری یەكترن و لەساڵی 1912 لێكۆڵینەوەیەكی بەناونیشانی “رۆژێك لە رۆژان سەرجەم كیشوەرەكان یەك پارچە بوون و دواتر پەلیان كێشاوەو لەیەك جیابوونەتەوە” هەروەها ناوی لێناوە “پانجیا”، سەرەڕای پێشكەشكردنی چەندین بەڵگەو لێكۆڵینەوە بەڵام بەڕێوەبەرایەتی زانایان و بیرناسان هاوڕا نەبوون لەگەڵی، بەڵام دوای ئەوەی كە تەئكید كرایەوە كە زنجیرە چیاكانی ئەوروپا و ئەمریكای باكور تەواوكەری یەكترین بیردۆزەكەی رەزامەندی لەسەر درا (ئەلفرێد فانجەر لە گەشتێكی زانستی بۆ دورگەی گرینلاند گیانی لەدەستدا).
لەلایەكی تریشەوە، زانایان ئاشكرایانكردووە كە تا ئێستاش كیشوەرەكان لە جوڵەی بەردەوامدان و ئاماژەیان بەوەداوە كە كیشوەری ئوسترالیا بەرەو كیشوەری ئاسیا دەجوڵێت و رۆژهەڵاتی ئەفریقاش دەستی كردووە بە قۆناغی جیابوونەوە لە لاشەی كیشوەری ئەفریقا.

مقالات ذات صله

الرد

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

Copyright © 2018 by Lalish Media Network .   Developed by Ayman Qaidi.